Bijstand vs werken: dit krijg je netto per maand als gemiddelde Nederlander

Het aantal Nederlanders dat op een bijstandsuitkering leunt, loopt weer op. Tegelijkertijd gaan de uitkeringen dit jaar omhoog, maar of je daar in de praktijk echt meer koopkracht van merkt, is onzeker. Door duurdere woonlasten, energie en boodschappen blijft de financiële druk in veel huishoudens stevig aanwezig.

Meer Nederlanders vallen terug op de bijstand

Een groeiende groep doet een beroep op de bijstand: de uitkering voor wie te weinig inkomen of vermogen heeft om het zelf te redden. Je komt alleen in aanmerking als je geen recht hebt op andere uitkeringen, minimaal 18 bent en rechtmatig in Nederland verblijft.

CBS-cijfers laten zien dat het aantal mensen met bijstand in 2025 opnieuw is toegenomen. Eind september telde Nederland zo’n 408.000 ontvangers van de algemene bijstand, ruim 1 procent meer dan een jaar eerder. Dat past bij de stijgende lijn die sinds de tweede helft van 2023 zichtbaar is.

Toch ligt het totaal nog onder het niveau van begin 2021 tijdens corona, toen lockdowns en economische onzekerheid zorgden voor een flinke groei van het aantal mensen zonder werk of inkomen.

Opvallend veel jongeren in de bijstand

De toename is vooral te zien bij jongvolwassenen. In de groep van 18 tot 27 jaar steeg het aantal bijstandsgerechtigden relatief sterk, met iets meer dan 5 procent. Ook bij 27- tot 45-jarigen was er een kleine plus. Onder 45-plussers bleef het aantal vrijwel gelijk.

Dat juist jongeren vaker op de bijstand terugvallen, wordt vaak gekoppeld aan onzeker werk, tijdelijke contracten en hogere woonlasten. Voor starters op de arbeidsmarkt is het daardoor lastiger om financieel zelfstandig te blijven.

Hoeveel bedraagt de bijstand in 2025 en 2026?

De bijstand is gekoppeld aan het minimumloon. Omdat dat minimum in 2026 weer is verhoogd, bewegen de uitkeringen automatisch mee. Maar een hoger bedrag betekent niet automatisch dat je er echt op vooruitgaat, want ook de kosten van levensonderhoud blijven stijgen.

De bedragen verschillen per leefsituatie. Alleenstaanden krijgen minder dan samenwonenden of gehuwden, omdat je kosten kunt delen.

Bijstand (netto per maand, afgerond):

  • Samenwonend of gehuwd (21 jaar tot AOW-leeftijd)

    • 2025: rond €1.955

    • 2026: circa €1.997

  • Alleenstaande (21 jaar tot AOW-leeftijd)

    • 2025: rond €1.369

    • 2026: ongeveer €1.398

  • Samenwonend of gehuwd (AOW-leeftijd)

    • 2025: rond €2.095

    • 2026: circa €2.139

  • Alleenstaande (AOW-leeftijd)

    • 2025: rond €1.530

    • 2026: ongeveer €1.562

Meestal worden deze bedragen twee keer per jaar bijgesteld: op 1 januari en 1 juli.

Jongeren onder 21 krijgen minder bijstand

Voor 18- tot 21-jarigen gelden aparte regels. Zij ontvangen een lager bedrag, omdat ouders volgens de wet in deze leeftijd nog onderhoudsplichtig zijn. De zogenoemde jongerennorm ligt daardoor duidelijk onder de standaardbedragen.

Uitkering stijgt, maar is het toereikend?

De bijstand ligt in 2026 wat hoger dan vorig jaar, maar de vraag blijft of het genoeg is om van rond te komen. Door aanhoudende prijsstijgingen voelen veel huishoudens nog steeds financiële druk. De tijd zal leren of deze verhoging daadwerkelijk meer bestaanszekerheid geeft.