Coalitie kiest voor hogere inkomstenbelasting: 5 miljard erbij
De coalitie van D66, VVD en CDA draait alsnog aan de knop van de inkomstenbelasting. Eerder was al duidelijk dat de schijfgrenzen minder met de inflatie meestijgen, waardoor je automatisch iets meer gaat afdragen. Uit de doorrekening van het Centraal Planbureau (CPB) blijkt nu bovendien dat de percentages zelf omhooggaan. Met die combinatie wil de coalitie ongeveer 5 miljard euro extra binnenhalen. Het is dus niet alleen schuiven met de grenzen van de schijven, maar ook echt een tariefsverhoging. Zo wordt een deel van de begroting sluitend gemaakt, zonder uitsluitend op bezuinigingen te leunen.
Zorgpremie daalt, staatskas loopt mis
Hoe komt dat zo? Door andere zorgplannen nemen de inkomsten uit zorgpremies af. Gezamenlijk betalen huishoudens zo’n 5,7 miljard euro minder premie en bedrijven besparen circa 1,6 miljard euro. Dat is prettig voor je maandlasten, maar het betekent wel dat de overheid fors minder binnenkrijgt. Dat gat moet ergens worden opgevuld. Daarom gaat de inkomstenbelasting omhoog. De rekening verschuift daarmee deels van een automatische afschrijving voor je zorgpremie naar je loonstrook, waar de belasting wordt ingehouden.
Tekort opvangen met hogere IB en minder zorgtoeslag
Om het begrotingstekort te beperken, wordt het grootste deel van de tegenvaller gedekt door hogere tarieven in de inkomstenbelasting. Daarnaast wil de coalitie ongeveer 700 miljoen euro besparen op de zorgtoeslag. Met die mix moet het totaalplaatje kloppen. Voor jou betekent dit: minder premie betalen, maar meer belasting afdragen. Hoe dat uitpakt, hangt af van je inkomen, je thuissituatie en of je recht hebt op toeslagen.
Wat verandert er aan de schijven?
Volgens het CPB wisselt de jaarlijkse tariefstap per jaar. In 2030 gaan de percentages in de eerste twee schijven met 0,93 procentpunt omhoog. Ter vergelijking: nu liggen die tarieven op 35,75 procent en 37,56 procent. Het toptarief blijft gelijk. Omdat vrijwel iedereen met loon of uitkering in de eerste schijven valt, merk je zo’n verhoging snel in je nettobedrag. Daarbovenop komt dat de schijfgrenzen minder worden geïndexeerd, wat het effect vergroot zonder dat het meteen opvalt.
Wat merk je in je portemonnee?
De lagere zorgpremie zie je direct, want die gaat via automatische incasso. De hogere inkomstenbelasting valt minder op, omdat je werkgever die verrekent en je vooral naar je nettoloon kijkt. In de praktijk kan de lagere premie de hogere belasting deels of helemaal compenseren, maar dat verschilt per persoon. Verdien je meer of zit je vooral in de eerste twee schijven, dan is de kans groter dat je het tariefseffect voelt. Sommige huishoudens profiteren juist relatief meer van de lagere premie, waardoor het netto-effect beperkt kan blijven.
Verschilt per jaar
Hoe groot de stijging precies uitvalt, varieert per jaar, aldus het CPB. Het gaat dus niet om één grote sprong, maar om aanpassingen die over meerdere jaren worden uitgesmeerd. Zo kan de coalitie meebewegen met de economie en de rest van het begrotingsbeleid. De kern blijft: lagere premies leveren de staat minder op, en dat wordt grotendeels gecompenseerd via hogere inkomstenbelasting en een besparing op de zorgtoeslag. Jij merkt het vooral aan een lagere premie en een iets andere loonstrook.
